Nerdeyse her zaman karşımıza çıkan reCAPTCHA testleri bazen sinirimizi bozabiliyor. En yaygın testlerden biri olan I’m not a robot testini neden çözüyoruz, biliyor muydunuz?

I’m not a robot testini neden çözüyoruz sorusuna vereceğimiz cevap ile aslında şaşıracaksınız. Bu uygulama bize güvenlik ya da spam uygulaması gibi gözükse de aslına bakınca sadece bir güvenlik uygulamasından ibaret değilmiş.

Google’ın bot (bilişim dünyasındaki robot) ile insanı ayırt edebilmek için reCAPTCHA isimli bir teyit sistemi var. Bu sistem 2009 yılından beri internetteki spam içeriklerin korunması için uyguladığı yöntem. Fakat reCAPTCHA’nın başka kullanım amaçları da var.

reCAPTCHA’nın Kullanım Amaçları

1. Google 2002 yılında bütün kitapları dijitalleştirmek için bir adım attı. 2002-2011 yılları arasında 25 milyondan fazla kitap tarandı ve arşivlendi. Daha sonra imaj formatındaki milyarlarca kitap sayfasından metin kısmını ayrıştırabilecek özel yazılımlar kullandı. Fakat yazılımlar her kelimeyi algılayamıyordu. Ve Google, reCHAPTCHA’yı kullanarak sorun yaşadıkları kelimeleri insanlara yazdırmaya karar verdiler. Günde 100 milyon insan reCAPTCHA testlerini çözerek milyarlarca kelimeyi dijitalleşen kitaplarda kullanılmak üzere armağan ettiler.

reCHAPTCHA testi ile kelimeler insanlar tarafından yazıldı.

2. 2015 yılına gelindiğinde halkın da yardımlarıyla Google projeyi hizmete sundu fakat telif sorunları nedeniyle içeriğinde kısıtlamaya gitti. Proje bitti fakat reCAPTCHA bitmedi. Google bu sefer de “I’m not a robot” ifadesinin yanında yer alan ufak kutucuğa tıklamamızı istedi. Google’ın amacı bizim ifadeyi anlayıp anlamadığımız değildi aslında. Biz fareyi kutucuğa hareket ettirdiğimiz o ilk birkaç mili saniye içinde toplanan verilerden yola çıkarak farenin insan mı robot mu olduğunu anlamak. (Evet, fare hareketlerimiz de Google tarafından kaydediliyor.)

3. Günümüzde ise Google, insan ile bot ayrımı yapmak için bizlere fotoğraflardaki değişik nesneleri tanımlamamızı ve sınıflandırmamızı istiyor. Bunun da tıpkı kelimeler gibi bir amacı var. Google’ın yapay zekası değişik nesneleri tanıma ve fotoğraf analizi yapmak için eğitmiş oluyoruz.

Yukarıdaki maddeye örnek olarak bu fotoğrafı verebiliriz. Fotoğraf ile size yapay zeka aslında ‘bana trafik lambalarını öğret’ demek istiyor.

4. Google bu işi bazen matematik sorusu çözdürerek de analiz etmeye başladı. Şüphesiz ki Google bir arama motorundan daha fazlası…

Örnek bir Google’a ait Captcha’nın matematik testi…

Ek Bilgi: Google, bir kullanıcı olarak bizim her hareketlerimize bakarak bunun üzerinden ne düşündüğümüzü tespit ediyor. Sonra bu bilgileri pazarlama ve reklam faaliyetlerinde kullanılmak üzere şirketlere satıyor. Geçtiğimiz yıl (2019) Google’ın sadece reklam gelirlerinden elde ettiği miktar 113 Milyar Dolar…

Kaynak: Twitter / @SinanhanAkyuz